Shakespeare, William

Introductie

Shakespeare, William (Stratford-on-Avon 23? april 1564 – aldaar 23 april 1616), Engels acteur, dichter en toneelschrijver. Shakespeare werd al tijdens zijn leven erkend als de grootste van de twintig auteurs die de schouwburgen van Londen ten tijde van koningin Elizabeth I van 60 à 70 stukken per jaar voorzagen.

1. Leven

Zijn vader, John Shakespeare, was waarschijnlijk rooms-katholiek en vrijwel zeker analfabeet. Hij was een zakentalent: hij klom op van eenvoudig agrariër via handschoenmaker en huidenkoper tot raadslid en burgemeester van Stratford. Zijn moeder, Mary Arden, was dochter van een landeigenaar met veel aanzien.

Hoewel toneelstukken in die tijd niet gezien werden als serieuze literatuur en toneelschrijvers (in tegenstelling tot toneelspelers) nauwelijks bekendheid genoten, is over Shakespeares leven relatief veel bekend. Volgens één van zijn vrienden, de geleerde collega Ben Jonson, beheerste Shakespeare wat Latijn en Grieks. Bovendien blijkt uit de brede kennis van de anglicaans-humanistische oudheid die uit zijn werk spreekt, dat Shakespeare een klassieke vorming had.

1.1 Huwelijk met Anne Hathaway

Op 25 november 1582 trouwde Shakespeare met Anne Hathaway, de dochter van een herenboer. Zes maanden later werd hun dochter Susanna geboren en in 1585 de tweeling Hamnet en Judith. Over de periode daarna zijn geen biografische gegevens bekend, tot aan een dagboeknotitie van de Londense bordeel- en schouwburgeigenaar Henslowe over een opvoering van Henry VI in maart 1592.

1.2. Kennismaking met de graaf van Southampton

In 1587 nam Richard Field, een stad- en leeftijdgenoot van Shakespeare, in Londen een drukkersbedrijf over. Dit bedrijf had de functie van een soort intellectuele vakbeurs, die werd bezocht door geleerden en edelen die geïnteresseerd waren in kunst en wetenschap. Hier heeft Shakespeare waarschijnlijk zijn latere patroon ontmoet: Henry Wriothesley, graaf van Southampton. Aan hem droeg Shakespeare in 1593 het erotische gedicht Venus and Adonis op, dat bestond uit 1194 versregels. Ook het niet minder erotische Rape of Lucrece (van 1855 regels) uit 1594 droeg Shakespeare aan hem op. Beide uitgaven, die meteen succesvol waren, zijn gedrukt bij Field en als 'eerstelingen' door Shakespeare gesigneerd. De opdracht aan de graaf was in het eerste dichtwerk formeel en onderdanig, maar in het tweede hartelijk en persoonlijk. Dit wijst erop dat Shakespeare dankzij deze imitaties van Marlowes Hero and Leander-bewerking van Ovidius, zijn entree tot de grote wereld had gevonden.