Eerste Balkanoorlog

Eerste Balkanoorlog, gewapend conflict tussen Bulgarije, Griekenland, Montenegro en Servië enerzijds en Turkije anderzijds. Op 30 sept. en 1 okt. 1912 werd de mobilisatie in de deelnemende landen afgekondigd. De krijgsverrichtingen werden geopend door Montenegro. Het doel was de verovering van Thracië, Macedonië en Albanië, die nog in Turks bezit waren; over ieders aandeel in de buit waren de bondgenoten het niet eens. De nieuwe grens tussen Servië en Bulgarije zou door de Russische tsaar als arbiter worden vastgesteld.

De Bulgaren behaalden de overwinning in de – buitengewoon bloedige – slagen bij Kirk-Kilisse en Lüleburgaz (okt. 1912); de Grieken maakten zich van Saloniki meester, de Serven bezetten na de Slag bij Kumanovo Noordwest-Macedonië. De belegering van Shkodër (Scutari) in Albanië door de Montenegrijnen had evenwel geen succes en de Turken slaagden erin de Tsjataldsjalinie, die hun hoofdstad beschermde, tegen felle Bulgaarse aanvallen te verdedigen. In dec. 1912 sloten de bondgenoten met uitzondering van Griekenland een wapenstilstand met Turkije.

Nadat door een staatsgreep van de Jong-Turken onder Enver Bey het moreel van de Turkse troepen verbeterd was, werd de strijd in febr. 1913 hervat. De Grieken slaagden erin de stad Janina te veroveren en eind maart wisten de Bulgaren, gesteund door de Serven, Adrianopel (Edirne) te bezetten. De Montenegrijnen veroverden Shkodër, dat door de grote mogendheden aan Albanië was toegewezen; zij moesten zich dan ook weer terugtrekken. Toenemende spanningen onder de bondgenoten leidden tot een staking van de strijd.

De Vrede van Londen maakte op 30 mei 1913 een einde aan de Balkanoorlog. Turkije stond naast Kreta al zijn Europees gebied ten westen van de lijn Midia-Enos af. De definitieve verdeling van de buit onder de overwinnaars zou met medewerking van grote mogendheden tot stand komen. De te grote geschillen, met name tussen Servië en Bulgarije, maakten een tweede Balkanoorlog onvermijdelijk.